Howabo (Hoogwater Aanpak Brabant Oost)
Het klimaat verandert. Daardoor hebben we steeds vaker te maken met extreem weer. In de regio ’s-Hertogenbosch neemt de kans op overstromingen hierdoor toe. Om grote wateroverlast te voorkomen, werken de waterschappen, gemeenten, provincie Noord-Brabant en Rijkswaterstaat samen aan plan met oplossingen. Want een overstroming zoals in Limburg (2021) kan ook hier gebeuren.
Het Ontwerp Programma Howabo ligt tot en met 27 mei ter inzage
Een toelichting op wat in het plan staat en de verdere aanpak.
De 11 maatregelen in aanpak en tijd
Verschillende mogelijke oplossingen zijn verkend. 11 kansrijke oplossingen zijn verder onderzocht op haalbaar-, betaalbaar- en maakbaarheid. Daarnaast is met een planMER onderzocht wat de effecten zijn op de leefomgeving. Ook inwoners zijn gevraagd via een online raadpleging mee te denken. Dit alles heeft geleid tot een aanpak met 11 maatregelen.
Veel gestelde vragen
Op deze pagina vind je een overzicht van vaak gestelde vragen, met daarbij de antwoorden.
Proces: van verkennen tot vaststellen Programma Howabo
We doorlopen het proces zorgvuldig en stap voor stap, samen met mensen en organisaties die betrokken zijn bij het gebied. Op de procespagina vind je informatie over hoe en wanneer je kunt meedenken en reageren.
De opgave
De regio 's-Hertogenbosch ligt laag ten opzichte van de rest van Brabant. Hier komt veel water van de Maas, de Aa en de Dommel samen. Als de Maas al hoog staat én tegelijk veel water uit de beken die kant op stroomt, kan het water niet meer goed weg. Er ontstaat een soort knelpunt, waardoor de Aa en de Dommel kunnen overstromen, mogelijk tot aan Boxtel. Om grote wateroverlast te voorkomen, moeten we in noodsituaties 36 miljoen kuub water kunnen opvangen. Dat is vergelijkbaar met 300 miljoen badkuipen. Of 15.000 olympische zwembaden. En dat loopt zelfs op naar 50 miljoen kuub in 2050. We staan dus voor een flinke opgave, in een regio waar ruimte schaars is.
Locatie
We kijken voor maatregelen zowel in de regio ’s-Hertogenbosch als in de rest van Oost-Brabant. Hoe meer water we bovenstrooms (de hoger gelegen delen) kunnen vasthouden en bergen, hoe minder er naar 's-Hertogenbosch stroomt en weggepompt hoeft te worden naar de Maas.
Samenwerkingspartners
- Waterschap De Dommel
- Provincie Noord-Brabant
- Gemeente ’s-Hertogenbosch
- Gemeente Heusden
- Gemeente Boxtel
- Gemeente Vught
- Gemeente Sint-Michielsgestel
- Rijkswaterstaat
Projecten in de buurt
De volgende projecten bevinden zich in de buurt van Howabo:
Hoogwateraanpak ’s-Hertogenbosch

Aa en Maas richtte De Gement in Vught en de omgeving van het Engelermeer tussen 2012 en 2016 in als waterbergingsgebieden. Dit is gedaan om ‘s-Hertogenbosch te beschermen tegen overstromingen bij hoogwater.
Gebiedsgerichte aanpak Vlijmens Ven, Moerputten en Bossche Broek

In gebiedsgerichte aanpak Vlijmens Ven, Moerputten en Bossche Broek (ten zuidwesten van Den Bosch) werken gebiedspartners samen aan opgaven voor natuurherstel, verbeteren van de waterkwaliteit en het tegengaan van verdroging.
Contact
Ingrid Rijkers

- Functie
- Projectmanager
- Telefoon
- 073-61 58 269
- [email protected]
Zoë Verdiesen

- Functie
- Omgevingsmanager
- Telefoon
- 06-42 20 66 67
- [email protected]
Op deze pagina
- Het Ontwerp Programma Howabo ligt tot en met 27 mei ter inzage
- Nieuws
- De 11 maatregelen in aanpak en tijd
- Veel gestelde vragen
- Proces: van verkennen tot vaststellen Programma Howabo
- De opgave
- Locatie
- Samenwerkingspartners
- Foto's
- Projecten in de buurt
- Hoogwateraanpak ’s-Hertogenbosch
- Gebiedsgerichte aanpak Vlijmens Ven, Moerputten en Bossche Broek
- Contact
- Documenten
- Nieuwsbrief
Documenten
Ontwerp Programma Howabo
- Ontwerp Programma Howabo (pdf, 26 MB) (15 apr 2026)
- Plan-milieueffectrapportage (planMER) (15 apr 2026)
- Samenvatting van het Ontwerp Programma (pdf, 5 MB) (15 apr 2026)
Verkenning
Nieuwsbrief
Wil je op de hoogte blijven van de laatste ontwikkelingen? Meld je aan voor de nieuwsbrief!