't Gulden Land


Samen met de gemeente Helmond en de gemeente Laarbeek ontwikkelen we het gebied vanaf de Kop van Aarle-Rixtel via de Bundertjes tot aan het centrum van Helmond-Noord onder de noemer: 't Gulden Land. Die naam verwijst naar het beekje de Gulden Aa dat door het gebied stroomt. Ook stond vroeger het Gulden Huis midden in het gebied. ’t Gulden Land moet een plek worden waar natuur, water, cultuurhistorie en recreatie hand in hand gaan.

Locatie

Het projectgebied ligt ten oosten van de kern van Aarle-Rixtel en ten noorden van het centrum van Helmond. De streek wordt begrensd door de Oude tak van de Zuid-Willemsvaart, de omleiding van de Zuid-Willemsvaart en de wijk ‘De Eeuwsels’. Inclusief de kanalen omvat het gebied waar concrete maatregelen gaan plaatsvinden ongeveer 275 ha. De Aa en de Gulden Aa doorkruisen het gebied.

Wat gaan we doen?

Het gebied is van oudsher voornamelijk gericht op agrarisch- en natuur gebruik. Vandaag de dag is het terrein slecht toegankelijk en deels verwilderd. Voor zowel waterschap Aa en Maas, gemeente Laarbeek als gemeente Helmond ligt er een opgave. De gemeenten hebben een opgave voor de afvoer van stedelijk water, het ontwikkelen van natuur en het stimuleren van recreatie. Het waterschap heeft opgaven als beekherstel, het herstellen van verdroogd natuurgebied en het inspelen op klimaatverandering.

We hebben samen, met hulp van inwoners en belanghebbenden, een gebiedsvisie (pdf, 30 MB) opgesteld. Die visie werken we nu uit naar concrete ontwerpen. Dat doen we momenteel in 5 deelprojecten:

Deelprojecten

We willen het gebied klimaatbestendig maken en de natuur zoveel mogelijk herstellen. Dat gaan we doen door 1,1 km van de Aa te ontwikkelen tot een natuurlijke beek in combinatie met de aanleg van een ecologische verbindingszone. Daarnaast maken we een natuurgebied van 12,3 ha in de kop van 't Gulden Land. De Aa wordt onderdeel van dit natuurgebied.

In het gebied ligt een rioolwaterzuiveringinstallatie (RWZI). We onderzoeken of een waterharmonica een nuttige schakel kan zijn tussen de waterzuivering en het natuurlijke watersysteem. Deze zal dan in de nabije omgeving worden aangelegd. Water uit de RWZI is gezuiverd en bevat slechts wat bacteriën en reststoffen uit het afvalwater. Een waterharmonica brengt weer leven in het water en verzacht de overgang van RWZI-water naar het natuurlijke water in de Aa.

De rand van het gebied leent zich voor recreatief gebruik. De gemeenten Helmond en Laarbeek verkennen de mogelijkheden voor het aanleggen van een verhard pad. Bijvoorbeeld voor een rondje hardlopen of skaten. Of om vanuit dat pad het gebied in te gaan voor een wandeling. Er komt een goed netwerk met verharde en onverharde wandelpaden.

Gemeente Helmond wil De Bundertjes tot natuurgebied ontwikkelen en het verbinden met percelen in Laarbeek. Voordat ze het gebied kan inrichten moet een aantal percelen verworven worden. Ook wil de gemeente in dit gebied samen met het waterschap 2,5 km van de Gulden Aa deels herinrichten. We verleggen de beek voor een deel en leggen er poelen aan. Daardoor gaat de beek op sommige plekken sneller of juist langzamer stromen. Dat is goed voor de waterkwaliteit en maakt de beek aantrekkelijker voor planten en diersoorten. Ook wordt de stuw net voor de aansluiting met de Aa passeerbaar voor vissen gemaakt. En er wordt een nieuwe brug aangelegd.

Planning per deelproject

planning in figuurvormv4

Wat hebben we gedaan?

In 2020 zijn sessies met omwonenden en belangstellenden georganiseerd voor de kop van ‘t Gulden Land. Op basis van de ideeën en wensen uit die sessies is in 2021 een voorlopig ontwerp gemaakt. Ook zijn diverse onderzoeken uitgevoerd, zoals een bodemonderzoek, om de potentie van het gebied voor natte graslanden, hooilanden en bos te bekijken. In het najaar van 2021 kwam het definitieve ontwerp tot stand. Deze is uitgewerkt naar een ontwerp-projectplan Waterwet.

Het ontwerp-projectplan Waterwet Ecologische verbindingszone en beekherstel 't Gulden Land ligt van 8 april 2022 tot en met 20 mei 2022 ter inzage op www.officielebekendmakingen.nl. Gedurende de inzagetermijn kunnen belanghebbenden een zienswijze op het plan kenbaar maken. Het ontwerp-projectplan met bijlagen vind je ook op deze pagina onder Documenten.

Er zijn twee ontwerpen gemaakt. Eén voor een noordelijke en één voor een zuidelijke variant. De zuidelijke variant lijkt in verband met grondverwerving de meest haalbare optie. In 2021 is ecologisch onderzoek uitgevoerd ten zuiden van de RWZI om de ecologische waarde van het gebied in kaart te brengen. Nu liggen de werkzaamheden voor de waterharmonica even stil. Het waterschap wil onder meer in gesprek met de klankbordgroep vaststellen of er voldoende draagvlak is voor een dergelijke ontwikkeling op deze locatie.

Er zijn een aantal knelpunten en mogelijke verbindingen voor de rondgang in kaart gebracht. Er is een voorlopig ontwerp opgesteld. Die wordt in 2022 verder uitgewerkt.

Voor het deels herinrichten van de Gulden Aa zijn verschillende onderzoeken uitgevoerd, bijvoorbeeld naar de bodemkwaliteit. Hieruit blijkt dat de bodem vervuild is en gesaneerd moet worden. De ontwerpen voor de beek en de brug zijn klaar en in het voorjaar van 2022 start de uitvoering van dit project.

De mogelijkheden voor horeca bij de kanalensplitsing zijn verkend. Op 17 november is een visie op het horecapaviljoen gepresenteerd aan de gemeenteraad  van Laarbeek. Op 9 december gaf de gemeenteraad aan horecaontwikkeling op deze plek niet passend te vinden. De plannen worden niet verder uitgewerkt.

Samenwerkingspartners

  • Gemeente Helmond
  • Gemeente Laarbeek
  • Klankbordgroep. Het betreft ongeveer 20 deelnemers; inwoners van beide gemeenten en vertegenwoordigers van partijen zoals natuurverenigingen en ondernemersorganisaties. De klankbordgroep betrekken we voor het uitwerken van plannen en toetsen van ideeën

Projecten in de buurt

De volgende projecten bevinden zich in de buurt van 't Gulden Land:

Blauwe Poort Laarbeek

De waterberging langs de N279 in Laarbeek

Gemeente Laarbeek is de waterpoort van de Peel. Aa en Maas richt hier een traject van 8,5 kilometer opnieuw in. We combineren werkzaamheden op diverse gebieden.

Optimalisatie peilbeheer Goorloop - Snelleloop

De beek de Goorloop

Om gevolgen van klimaatverandering aan te kunnen, passen we ons watersysteem aan. Ook binnen project Goorloop-Snelleloop: in Gemert-Bakel, Helmond en Laarbeek.

Integraal Gebiedsprogramma Bakel-Milheeze

De beek de Esperloop

In 2005 zijn we gestart met het Integraal Gebiedsprogramma Bakel-Milheeze. We voerden een deel van het project al uit en gaan nu aan de slag met de Esperloop.

Contact

Ernst-Jan Melisie - waterschap Aa en Maas

Projectleider Ernst-Jan Melisie
Functie
Projectleider Natuurontwikkeling, Waterharmonica
Telefoon
073 615 82 26
E-mail
emelisie@aaenmaas.nl

Jack Vogels - gemeente Helmond

Jack Vogel1
Functie
Projectleider Beekherstel Gulden Aa, Rondgang 't Gulden Land
Telefoon
14 0492 (zonder kengetal)
E-mail
j.vogels@helmond.nl

Saskia Hornikx - gemeente Laarbeek

Saskia Hornikx
Functie
Projectleider
Telefoon
0492-469 700
E-mail
gemeente@laarbeek.nl

Nieuwsbrief

Wil je op de hoogte blijven van de laatste ontwikkelingen? Meld je aan voor de nieuwsbrief!

Aanmelden voor nieuwsbrief
Kies een nieuwsbrief