De maand januari was iets natter dan gemiddeld en kenmerkte zich vooral door sneeuwval. Het watersysteem kon een nattere maand goed gebruiken. Maar of het voldoende is, lees je in dit waterbericht.
In januari viel gemiddeld zo’n 80 mm neerslag. De meeste neerslag viel in het noorden (ruim 90 mm) en de minste in het zuiden van ons werkgebied (zo’n 60 mm). Normaal gesproken valt er in januari gemiddeld ongeveer 65 mm. Daarmee verliep deze januarimaand dus wat natter dan normaal.
Verreweg de meeste neerslag viel in de eerste twee weken van januari, waarbij de helft in de vorm van sneeuw viel. Tot 9 januari lag er pak sneeuw en daarna heeft de regen en hogere temperaturen de sneeuw snel laten smelten. De laatste weken van deze maand waren droger met weinig neerslag.
Wat betekent dit voor de grondwaterstanden?
De grondwaterstanden stegen door de sneeuw en regen in de eerste weken van januari overal. De stijging varieert tussen 20 tot 50 cm. Doordat de laatste weken van de maand weer droger waren, daalden de grondwaterstanden ook weer wat.
Die daling zien we vooral terug in de lagere delen die meestal snel reageren op neerslag. Op de hogere gronden zijn de grondwaterstanden na een forse stijging gaan stabiliseren. Al met al is in januari de toestand van het grondwater maar lichtjes verbeterd. Op de hoge gronden zoals de Maashorst staan de grondwaterstanden nog zo’n 50 cm onder een gemiddelde waarde voor de tijd van het jaar. In de rest van werkgebied is de afwijking kleiner en ligt tussen enkele centimeters tot 20 cm lager dan gemiddeld.
Hoe staat het met de waterstanden en afvoeren in sloten en beken?
Door de smeltende sneeuw met daarbovenop regenval zagen we rond 10 januari een piek in de afvoer. Daarna zakten de afvoeren weer snel naar de gemiddelde of iets lagere waarde voor de tijd van het jaar. Bijzonder is dat De Kleine Aa bij Someren nog altijd niet stroomt. Deze beek is wel aardig op peil gekomen, maar deze stroomt nog niet.
Hoe staat het de Maas
De Maas heeft ook rond 10 januari een opleving in de afvoer gehad naar een afvoer die wat hoger lag dan gemiddeld. Na de opleving is de Maasafvoer gezakt naar zo’n 200 m3/s bij Sint Pieter waar de Maas het land binnenkomt. Dat is twee keer zo weinig als de gemiddelde afvoer die je nu mag verwachten.
Hoe gaat het waterschap met de huidige situatie om?
- Met ons peilbeheer anticiperen we op de situatie. Stuwen staan hoog om water zo goed mogelijk vast te houden. Hierbij is de zogeheten conserveringsmarge (maximaal vasthouden) massaal ingezet. Zolang de grondwaterstanden nog niet op orde zijn en niet hoger staan dan gemiddeld, blijven we inzetten op hoge peilen. We zullen kritisch omgaan met verzoeken tot peilverlaging waarbij lokaal maatwerk mogelijk is. Als de situatie verandert zullen we met ons peilbeheer anticiperen.
- De aanvoer van water via de Noordervaart is nog altijd hoog. We zetten deze aanvoer in om beken en sloten op peil te houden en om het grondwater aan te vullen.
Wat is de verwachting voor de komende weken?
De eerste week van februari lijkt droog te gaan verlopen. Rond carnaval verwachten we meer neerslag. Dat zou een welkome aanvulling zijn voor ons watersysteem, zeker voor de hogere zandgronden. Met een drogere maand gaan grondwaterstanden meer zakken.