De Zoogdiervereniging is samen met anderen gestart met een onderzoek naar het gedrag van bevers. Voor het onderzoek worden bevers langs de IJssel en de Maas gezenderd. Zo kunnen we hun gedrag beter in kaart brengen. De bever is welkom in het rivierengebied en draagt daar ook bij aan de biodiversiteit. Tegelijkertijd kan graverij in dijken een serieus gevaar vormen voor de waterveiligheid.
Doel van het onderzoek
Het onderzoek wil uitzoeken hoe bevers zich verplaatsen binnen hun leefgebied, hoe dat verandert bij wisselende waterstanden en welke factoren maken dat dijken en kades kwetsbaar zijn voor graverij. Door meerdere bevers in verschillende gebieden te zenderen, verzamelen onderzoekers nieuwe informatie over hun gedrag en interactie met de omgeving. Hierdoor krijgen we beter inzicht in het risico op graafschade en kunnen we passende maatregelen nemen om graverij te voorkomen. Het onderzoek gebeurt in samenwerking met onder andere de Zoogdiervereniging, waterschappen Drents Overijsselse Delta, Brabantse Delta, de Dommel en Aa en Maas en Hogeschool Van Hall Larenstein.
Projectleider van de Zoogdiervereniging Elze Polman: “Door het zenderonderzoek leren we meer over welke plekken bevers kiezen bij hoogwater. Vaak is bij langdurig hoogwater de dijk één van de weinige droge plekken waar de bever naar toe kan vluchten. Dat vergroot de kans op graafschade. Als we weten welke factoren belangrijk zijn voor bevers voor een veilige schuilplaats, kunnen we met slimme oplossingen zo’n schuilplaats creëren. Zo beperken we graafschade en maatschappelijke kosten die daarmee gemoeid gaan.”
Getalenteerde waterbouwers
In 1826, dit jaar precies 200 jaar geleden, werd de laatste bever in Nederland gedood. Vanaf 1988 zijn bevers opnieuw uitgezet. Het knaagdier leeft nu op veel plekken in Nederland en levert een positieve bijdrage aan de biodiversiteit. Het geknaag aan bomen zorgt voor dood hout en dat trekt andere dieren en insecten aan. Bevers bouwen ook dammen. Door het vasthouden van water ontstaan er bevermeren. Daar profiteren onder andere salamanders van.
Risico’s van graven
Het talent van bevers om te bouwen, knagen en graven kan gevaarlijk zijn in de buurt van dijken of kades. Door het gegraaf kunnen dijken en kades instabiel worden. Een extra gevaar daarbij is dat het lastig is om beverholen te ontdekken omdat bevers onder water beginnen met graven. De meterslange gangenstelsels die ze graven zijn daardoor moeilijk te ontdekken en kunnen instorten. Als dat gebeurt onder een (spoor)dijk of oprit van een snelweg, kan dat levensgevaarlijk zijn.
Bewegingsvrijheid én waterveiligheid
De kennis die wordt opgedaan met het zenderonderzoek helpt op tijd toekomstbestendige maatregelen te nemen. Maatregelen waarbij bevers vrij kunnen bewegen en bij kunnen dragen aan de biodiversiteit, met een zo’n laag mogelijk risico voor mensen of waterveiligheid.
Het zenderonderzoek is onderdeel van het tweejarige project ‘Graverij door bevers en (water)veiligheid’. Dit project wordt mede gefinancierd door Regieorgaan SIA, onderdeel van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), STOWA, Rijkswaterstaat, ProRail en de waterschappen Drents Overijsselse Delta, Brabantse Delta, de Dommel, Aa en Maas en Rivierenland. Alle resultaten van het onderzoek worden gedeeld op het Kenniscentrum Bever.