Een 735 meter lange ‘tuinslang’ die straks helemaal uit het zicht verdwijnt onder de grond. Dat is misschien wel het meest opvallende onderdeel van het werk in en bij natuurgebied de Gement tussen Vught en ’s-Hertogenbosch. Vandaag, donderdag 27 augustus, voeren we deze langste boring uit: een traject van 735 meter onder de grond. Deze maakt deel uit van een groter project waarbij we in totaal drie ondergrondse leidingdelen aanleggen met samen een lengte van ongeveer 1.454 meter.
Waarom vervangen we de leiding?
De leiding moet echt vervangen worden. Een deel ligt namelijk in de dijk van het Drongelens Kanaal en dat is volgens de huidige regels niet meer wenselijk. Ook ligt een ander stuk door de ontwikkelingen in de Willemspoort inmiddels zo diep dat je er eigenlijk niet meer goed bij kunt voor onderhoud. Door deze delen te vervangen zorgen we ervoor dat de hele leiding weer netjes voldoet aan de nieuwste eisen. Zo kunnen we het rioolwater van inwoners uit Vught ook in de toekomst veilig blijven vervoeren naar onze zuivering.
1454 meter aan gestuurde boringen
In plaats van alles open te graven, kiezen we voor gestuurde boringen. Dat betekent dat we onder de grond werken zonder het hele stuk open te hoeven maken. In totaal gaat het om drie boringen met samen een lengte van ongeveer 1.454 meter. Vooral het maken van het boorgat en het intrekken van de langste boring van 735 meter is een flinke klus die weken duurt. De leiding heeft een diameter van 560 mm en is gemaakt van polyethyleen (PE). Dat is sterk materiaal dat heel geschikt is om rioolwater te vervoeren.
Hoe werkt nou zo’n gestuurde boring?
Bij een gestuurde boring leggen we de leiding onder de grond aan zonder alles open te graven. Dat gaat in drie stappen:
- Pilotboring
We sturen een boorstang met boorkop en zender nauwkeurig onder de grond langs de geplande route van de nieuwe leiding. Met meetapparatuur volgen en controleren we continu de route, ook onder wegen, water en natuurgebieden. - Groter maken van het boorgat
We maken het boorgat daarna stap voor stap groter met een ruimer (een soort verbredingskop) waardoor de diameter steeds iets toeneemt tot het groot genoeg is voor de leiding. Tegelijk voegen we bentoniet toe, een milieuvriendelijk kleimengsel. Dit zorgt ervoor dat er een stevige laag ontstaat die de wanden ondersteunt, zodat het boorgat niet instort en openblijft. Zo ontstaat er een stabiele tunnel onder de grond. - De leiding intrekken
Als laatste trekken we de hele leiding, die boven de grond al aan elkaar gelast is, het gat in. Dat zie je in de video hieronder.
Van losse buizen naar één lange streng
De afgelopen weken zijn alle buizen aan elkaar gelast. Dat doen we met spiegellassen: de uiteinden van de ongeveer 12 meter lange buizen worden verhit waarna ze aan elkaar versmelten. Zo maken we er stap voor stap één lange, flexibele leiding van (een soort enorme ‘tuinslang’) die klaarligt om onder de grond te worden getrokken.
Werken met respect voor natuur
We werken hier in en bij een Natura 2000-gebied dus daar gaan we extra voorzichtig mee om. Daarom graven we zo min mogelijk en gebruiken we gestuurde boringen zodat we de oppervlakte nauwelijks verstoren. Ook kijken ecologen van BNL Advies met ons mee en stemmen we alles goed af met Natuurmonumenten. Dat gaat gelukkig heel goed waardoor natuur en werkzaamheden hier goed samen kunnen gaan. Daarnaast werken we bijna zonder uitstoot. We gebruiken elektrisch materieel dat op de bouwplaats wordt opgeladen met powerpacks. Zo zorgen we ervoor dat we zo min mogelijk stikstof en CO₂ uitstoten.
Precisiewerk bij het koppelen
Na het aanbrengen van de boringen volgt een cruciale fase: het koppelen van de nieuwe leiding aan de bestaande rioolwatertransportleiding, onder andere bij het JBZ, de Maysteeg en langs het Drongelens Kanaal.
Voor dit werk is een strak tijdsvenster van 5,5 uur beschikbaar. Daarbij werken we nauw samen met waterschap De Dommel, dat het rioolgemaal in Vught beheert. Ook het weer speelt een belangrijke rol. Bij (verwachte) hevige neerslag kan het koppelmoment niet doorgaan.
Planning en bereikbaarheid
De uitvoering is begin augustus gestart en loopt naar verwachting tot begin november. Tijdens deze periode is de Gementweg afgesloten voor doorgaand verkeer en fietsers. De bereikbaarheid van onder andere Kamp Vught, De IJzeren Man en golfbaan Bernardus blijft gewaarborgd via omleidingen. Voor de werkzaamheden in september worden rond het Jeroen Bosch Ziekenhuis tijdelijke verkeersmaatregelen getroffen. Deze verkeersplannen zijn afgestemd met zowel de gemeente Den Bosch als het ziekenhuis.
Bouwen aan de toekomst
Met dit project zorgen we niet alleen voor een nieuwe leiding maar vooral voor een stevig en toekomstbestendig systeem voor het vervoeren en zuiveren van rioolwater. Terwijl die indrukwekkende ‘tuinslang’ straks onder de grond verdwijnt, blijft het resultaat nog jarenlang zijn werk doen: stil, onzichtbaar, maar van groot belang voor ons dagelijks leven.
Missie van vandaag geslaagd
Om kwart voor vier zat de volledige leiding van 735 meter in de grond. Missie geslaagd! Op de foto zie je waar de leiding weer bovenkomt.
