Optimalisatie Peilbeheer Leijgraaf

Het waterschap stelt voor het gehele gebied een GGOR op, een Gewenst Grond- en Oppervlaktewaterregime. Geen overbodige luxe, want ons klimaat verandert. We gaan meer drogere periodes meemaken en meer zware buien, waardoor het watersysteem veerkrachtiger moet worden en het beheer dynamischer. Voor de landbouw betekent dit dat de potentiële opbrengst kan toenemen door een langer groeiseizoen en een hogere luchttemperatuur. Maar er is ook meer risico op vochttekorten en wateroverlast.
In het kader van het project Optimalisatie Peilbeheer Leijgraaf is het profiel van de Leijgraaf verruimd. Hierdoor wordt de hydraulische weerstand verkleind en ontstaat er minder opstuwing naar het achterland. Op de foto’s is duidelijk te zien dat de beek meer ruimte heeft gekregen.
De beek de Leijgraaf na verruimen van het profiel.
De beek de Leijgraaf voor het verruimen van het profiel.
De beek de Leijgraaf na verruimen van het profiel.

Waterschap Aa en Maas wil de watervoorziening in het stroomgebied van de Leijgraaf verbeteren. Dat gebeurt in samenspraak met betrokkenen, zodat:

  • een betere balans ontstaat tussen peilbeheer en de lokale waterbehoefte;
  • er minder sprake is van wateroverlast;
  • waterkwaliteitsdoelstellingen (ook ecologisch) kunnen worden gehaald.

GGOR Leijgraaf - cartoon over water en droogte

Locatie

Het projectgebied is circa 22.000 hectare groot en omvat het stroomgebied van de Leijgraaf. Het gaat hierbij om het gebied dat profijt heeft van wateraanvoer via de Leijgraaf en het gebied waar wateraanvoer naar Boekel-Venhorst via de Landmeerse Loop en de Zijpsche Molenloop plaatsvindt. Om de mogelijkheden in beeld te brengen voor een efficiëntere wateraanvoer naar de Landmeerse Loop wordt ook buiten de projectgrens gekeken.

Optimalisatie Peilbeheer Leijgraaf - kaart

De Leijgraaf wordt middels gemaal Veluwe nabij Boekel gevoed met water uit de Aa. Er is een maximale capaciteit van 1200 liter/seconde (4300 m3/uur). Het water wat opgepompt wordt bij gemaal Veluwe wordt aangevoerd tot in het stroomgebied van de Groote Wetering ten behoeve van de landbouw.

Maatregelen: wat gaat er gebeuren?

Bovenstrooms langs de Leijgraaf leidt wateraanvoer periodiek tot knelpunten door relatief hoge waterstanden. In perioden van afvoer wordt de Leijgraaf ook gevoed uit de Landmeerse Loop en Zijpsche Molenloop. De omschreven maatregelen uit de visie leiden tot beter afgestemd peilbeheer waardoor aanvoerpeilen minder overlast zullen veroorzaken. In drogere perioden vallen waterlopen in de hoge delen van het projectgebied, zonder aanvoer uit het stroomgebied van Peelse- en Snelle Loop, snel droog. Maatregelen zijn gericht op het vergroten van de leverbetrouwbaarheid van aanvoer richting Boekel door optimalisatie van de aanvoerwatergangen.

Kraan aan het werk aan de waterkant

Status

Visie

In de tweede helft van 2013 hebben diverse bijeenkomsten en presentaties plaatsgevonden met en voor belanghebbenden uit het projectgebied, om te komen tot een visie op het waterbeheer en het opstellen van een maatregelenpakket ter verbetering van de huidige situatie. In januari 2014 heeft het Dagelijks Bestuur van waterschap Aa en Maas gesproken over de resultaten van het project ‘Optimalisatie peilbeheer Leijgraaf'. De daaruit voortkomende visie is op 6 juni 2014 definitief vastgesteld door het Algemeen Bestuur van het waterschap.

Diverse deelprojecten uitgevoerd

Om conform de visie het gewenste peilbeheer te kunnen voeren zijn diverse maatregelen getroffen. Deze lokale maatregelen betreffen o.a. het baggeren van ca 100 km watergang, optimalisaties in profiel van watergangen, het vervangen van (soms te kleine) duikers. Voor een aantal maatregelen zoals het bouwen van stuwen of de aanleg van Ecologische verbindingszone zijn Projectplannen Waterwet opgesteld. Deze plannen zijn onderaan deze site als bijlage opgenomen.

Totstandkoming streefpeilbesluit

Voor het gebied rond de Leijgraaf heeft het waterschap samen met de streek aan een streefpeilbesluit gewerkt. Het definitief streefpeilbesluit is op 26 september door het Dagelijks Bestuur vastgesteld.

Waterbeheer op maat in Vinkel

Donderdag 13 april 2017 hebben dagelijks bestuurslid Peter van Dijk van waterschap Aa en Maas en ondernemer Leon Steenbergen van Steenbergen Graszoden een unieke op maat gemaakte infiltratievoorziening in Vinkel geopend. Graszodenkweker Leon Steenbergen heeft een pompsysteem bedacht om met het overtollige water van zijn te natte gronden zijn droge gronden te voorzien van water. Door dit systeem is de watervoorziening voor de omgeving van de Vinkelsestraat sterk verbeterd. Vanuit het project ‘Optimalisatie peilbeheer Leijgraaf’ is in samenwerking met het waterschap het particuliere initiatief van Steenbergen opgepakt. Met één druk op de knop is het lager gelegen land minder nat en het hoger gelegen land minder droog. "Een prachtig initiatief, daar kunnen we er meer van gebruiken!", aldus Peter van Dijk. Meer info lees hier het volledige artikel.

Aanleg infiltratievoorziening Vinkelsestraat

Loading the player

Planning

 Periode  Maatregel  Status

 Herfst 2013

 Vervangen duikers Middenpeelweg

 Gereed

 Voorjaar 2014

 Debietgestuurd peilbeheerLeijgraaf en Optimalisatie aanvoer gemaal Veluwe.

 Gereed

 Zomer 2014

 Baggeren Groote Wetering

 Gereed

 Herfst/winter 2014

 Lokale maatrelen Bernheze (Loosbroek e.o.)

 Gereed

 Winter 2014/2015

Automatiseren stuwen t.b.v. optimalisatie waterverdeling en peilbeheer in zowel district Boven als Beneden Aa.

 - Projectplan waterverdeling Boven Aa en Beneden Aa

 Gereed

 Voorjaar 2015

 Optimalisatie aanvoer door baggeren Peelse Loop

 Gereed

 Zomer 2015

Inventarisatie peilbeheer t.b.v. streefpeilbesluit

 In uitvoering

Vanaf najaar 2015

 Uitvoeren lokale maatregelen

In uitvoering

Vanaf najaar/ winter 2015

 Uitvoeren lokale maatregelen Boekel e.o.

In uitvoering

Eerste helft 2016

 Consultatie streek over streefpeilbesluit en vaststelling ontwerp-besluit

Gereed

September 2016

Vaststelling definitief streefpeilbesluit

Gereed

Najaar 2016 / Begin 2017

Uitvoering verbetering waterhuishouding Vinkelsestraat

Gereed

Begin 2017

Planvorming gemaal ‘Den Doolhof’ Vorstenbosch

Ontwerp Projectplan Waterwet GGOR maatregel gemaal Den Doolhof

In uitvoering

Begin 2017

Planvorming automatisering stuwen 211.. en 248...

In voorbereiding

Contact

Projectleider: Patrick Oomens,  T. (073) 615 6825 of E. poomens@aaenmaas.nl of

Waterbeheerder: Tonny Steenbakkers, T. (0413) 225 059 of E. tsteenbakkers@aaenmaas.nl.

Samenwerkingspartners