Herstel natte natuurparel Landgoed Heeswijk

In het beekdal van de Aa, tussen Heeswijk en Middelrode, ligt het eeuwenoude kasteel Heeswijk met bijbehorend landgoed. Een groot deel van de gronden van het landgoed is natuurgebied en zijn in eigendom en beheer bij het Brabants Landschap. Een deel van de gronden binnen het landgoed wordt verpacht als agrarische gronden. De natuurterreinen maken onderdeel uit van het Natuurnetwerk Brabant en zijn bovendien door de provincie aangewezen als ‘natte natuurparel’: dit zijn natuurgebieden met van oorsprong bijzondere natuurwaarden die afhankelijk zijn van natte omstandigheden.

Dergelijke natuur staat in Brabant onder druk door daling van grondwaterstanden. Waterschap Aa en Maas wil samen met het Brabants Landschap en andere partijen de kwaliteit van dit natuurgebied herstellen door met gerichte maatregelen de grondwaterstanden (lokaal) te verhogen. Tegelijk wordt gekeken naar het optimaliseren van de meander van de Aa, die hier door het landgoed slingert. Het streven is om meer variatie in stroming te krijgen in de meander, zodat het meer aansluit bij het natuurlijke streefbeeld voor een beek zoals de Aa. Het herstel van de natte natuurparel kasteel Heeswijk is een deelopgave binnen het project Aa Heeswijk-Dinther dat zich richt op natuurontwikkeling langs de Aa tussen de Kilsdonkse Molen en kasteel Heeswijk.

Locatie

Het totale projectgebied van het project Aa Heeswijk-Dinther beslaat een traject van 5 kilometer van de Aa tussen de Kilsdonkse Molen inclusief de natte natuurparel rondom kasteel Heeswijk. Deze laatste vormt het noordoostelijke deel van het projectgebied (zie rood omcirkeld in de kaart hieronder).

Maatregelen: wat gaat er gebeuren?

In 2017 is extra onderzoek gedaan naar het grondwatersysteem binnen de natte natuurparel, om beter inzicht te krijgen in de werking van het systeem. Dit is nodig om de juiste maatregelen te kunnen bepalen.

In 2018 worden mogelijke maatregelen verder verkend en wordt een afweging gemaakt op basis van effectiviteit, haalbaarheid en kosten. Dit moet uiteindelijk leiden tot een gericht maatregelenpakket waarmee de juiste omstandigheden voor de gewenste natuurtypen kunnen worden gerealiseerd. Hierbij kan gedacht worden aan:

  • Het dempen, verondiepen of plaatselijk afdammen van sloten;
  • Het herinrichten van de afwatering van omringend landbouwgebied zodat de huidige, drainerende sloot dwars door de natte natuurparel kan vervallen;
  • Het aanpassen van de meander (inlaat, profiel, bodemhoogte, etc);
  • Herstel rabattensysteem in zuidelijk elzenbos.

Bij de uitwerking van maatregelen worden ook andere aspecten meegenomen. Zo is er aandacht voor de cultuurhistorische, landschappelijke en recreatieve functies van het landgoed.

Volgens planning zullen medio 2019 de maatregelen zijn uitgewerkt in een definitief inrichtingsplan (projectplan Waterwet). De uitvoering van de maatregelen volgt dan in 2020.

Contact

Projectleider: Guido Atsma, T. (073) 615 83 06 , E. gatsma@aaenmaas.nl.

Samenwerkingspartners